Van Blauwe Tram naar grijze bus: nieuwe uitgave over busbedrijf NZH

In dit artikel:

Stichting De Nieuwe Blauwe Tram (SDNBT) heeft een nieuw boekje uitgebracht: Van tram naar bus – het busbedrijf van de NZH 1931–1961. De uitgave behandelt de transformatie van de Noord-Zuid-Hollandse Vervoer-Maatschappij (NZH) — bekend van de Blauwe Tram — van een dominant trambedrijf naar een busoperator, een proces dat in 1961 werd afgerond.

Het verhaal begint met de eerste inzet van bussen in 1931, onder meer in Haarlem, en kent een beslissende wending in 1948 toen werd besloten de resterende tramlijnen stelselmatig te vervangen door bussen. Na de Tweede Wereldoorlog bleek het tramnet verouderd en er waren te weinig middelen voor modernisering. Bussen boden snellere winstgevendheid, gemeenten zagen trams als hinderlijk door het toenemende autoverkeer, en moederbedrijf NS wilde geen concurrentie met zijn spoorlijnen in West‑Nederland — allemaal factoren die de “verbussing” versnelden.

Op basis van nieuw historisch onderzoek bevat het twaalfde deel van SDNBT circa 150 foto’s, veel daarvan voor het eerst gepubliceerd, en achtergrond over overgenomen busbedrijven zoals de Haarlemsche Brockway Bus‑Maatschappij, Duinlander (Noordwijk) en Eltax (Leiden). Het boekje is te koop in boekhandels rond Den Haag, Leiden en Haarlem en via de website van De Nieuwe Blauwe Tram.