Rudi Fuchs (84): visionaire tovenaar met een enorm gat in zijn hand

In dit artikel:

Met het overlijden van kunsthistoricus Rudi Fuchs is de laatste verdwenen van een invloedrijk gezelschap Haagse culturele bestuurders uit de jaren tachtig en negentig. Fuchs leidde het Gemeentemuseum Den Haag van 1987 tot 1992 en bepaalde daar, samen met onder anderen Carel Birnie van het Nederlands Dans Theater, Hans van Westreenen van de Koninklijke Schouwburg en ambtenaar Arnoud van Deelen, mede de culturele koers van de stad. Zij namen initiatieven voor onder meer nieuwe theaterzalen, de terugkeer van het Holland Festival en een Haags operagebouw, en verzetten zich soms tegen gemeentelijke reorganisaties en fusies.

Fuchs had internationaal aanzien opgebouwd als samensteller van Documenta in Kassel in 1982. Hij gold als een visionair die vroeg talent herkende en tentoonstellingen maakte met gedurfde combinaties van kunstwerken uit verschillende periodes. Zijn benoeming in Den Haag was politiek omstreden, maar moest een einde maken aan de volgens velen ingeslapen museumperiode onder Theo van Velzen. Met zijn reputatie zette hij het Gemeentemuseum opnieuw internationaal op de kaart.

Tegelijkertijd stond Fuchs bekend als een eigenzinnige en financieel roekeloze directeur. Bij het Van Abbemuseum, het Gemeentemuseum en later het Stedelijk Museum liet hij grote begrotingstekorten achter. Hij gaf veel uit aan transport, reizen, hotels en diners en sloot het Haagse museum maandenlang voor een kostbare renovatie. De grootste controverse ontstond toen hij een Monet en twee Picasso’s uit de collectie wilde verkopen om nieuwe aankopen te financieren. Hoewel de gemeenteraad hem woedend ter verantwoording riep, wist Fuchs zijn critici met zijn meeslepende artistieke visie alsnog voor zich te winnen. Volgens de auteur was hij duur, maar bracht hij een uitzonderlijke artistieke energie en internationale uitstraling naar Den Haag.