Grote zorgen over megaproject Den Haag Zuidwest: 'Onverdroten doorgaan is onverantwoord'
In dit artikel:
Twee raadsrapporteurs, Constant Martini (Hart voor Den Haag) en Jan Willem van den Bos (PvdD), waarschuwen dat de grootschalige transformatie van Den Haag Zuidwest ernstig risico loopt als de huidige werkwijze niet verandert. Zij onderzochten het project het afgelopen jaar nadat de gemeenteraad hen had benoemd naar aanleiding van het Amare-debacle (2023), waarbij bouwfouten, misleiding en politieke druk leidden tot een kostenstijging van €177 naar €223 miljoen. Die lessen mogen volgens hen niet verloren gaan.
De gemeente wil Zuidwest de komende twintig jaar grondig opknappen: duizenden slechte woningen worden gesloopt en er komen circa 10.000 nieuwe huizen bij; de eerste nieuwe woningen zijn kort geleden opgeleverd. Maar de rapporteurs vinden dat grote onzekerheden en bestuurlijke lacunes het project ondermijnen. Belangrijke knelpunten zijn de onzekere toekomst van de warmtevoorziening (zoals vertragingen bij WarmtelinQ), het risico van netcongestie en het ontbreken van uitgewerkte alternatieve scenario’s. Daardoor dreigen tijdelijke en mogelijk inefficiënte investeringen en onduidelijkheid over wie welke kosten draagt — een groot probleem in een buurt waar veel huishoudens kwetsbaar zijn.
Martini en Van den Bos signaleren ook dat de gemeenteraad onvoldoende overzicht heeft. Documenten en deelprojecten zijn teveel versnipperd; status, samenhang en prioritering van stukken zijn onduidelijk. Vaak worden losse bouwprojecten eerst goedgekeurd en pas later in een gebiedsvisie ingepast, waardoor voorzieningen als scholen, groen, vervoer en zorg achterlopen. Dit vergroot de kans dat woningbouw los komt te staan van de integrale gebiedsontwikkeling.
Sociaal-maatschappelijke cijfers onderstrepen de urgentie: in Zuidwest leeft één op de vijf huishoudens rond het sociaal minimum, het aandeel bijstandontvangers is dubbel zo hoog als de Haagse gemiddelde, 20% heeft problematische schulden, 46% is laagopgeleid en 30% heeft lichamelijke beperkingen. Dat maakt betaalbaarheid van woonlasten en warmtevoorziening extra gevoelig.
De rapporteurs geven aan dat zij ondanks intensieve bestudering de gebiedsontwikkeling niet volledig hebben kunnen doorgronden en vragen zich af hoe gewone raadsleden of inwoners dat wél zouden moeten doen. Hun conclusie: "onverdroten doorgaan op de ingeslagen weg is onverantwoord." Ze roepen op tot toepassing van de Amare-lessen, meer transparantie, heldere governance, scenario‑planning en duidelijkheid over kostenverdeling en betaalbaarheid voordat het project verder opschaalt. Beide raadsleden treden dinsdagavond af aan het einde van de raadsperiode.